İçindekiler
Kısa cevap: Araç satışında sigorta devri kendiliğinden gerçekleşmez. Noterde satış tamamlandığında zorunlu trafik sigortası ve kasko poliçesi otomatik olarak yeni sahibin poliçesine dönüşmez. Satıcının devir ya da iptal talebi vermesi, alıcının da kendi adına poliçe düzenletmesi gerekir. İki taraf da işlem yapmazsa araç teminatsız kalabilir.
Araç el değiştirdiğinde poliçelere ne olur
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, motorlu araç işletenine zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırma yükümlülüğü getirir; araç el değiştirdiğinde bu yükümlülük yeni işletene geçer. Zorunlu trafik sigortası poliçesi devirle birlikte yeni malik lehine bir süre devam eder, ancak bu devam süresiz değildir: poliçe, mevzuatta öngörülen süre içinde yeni sahibi adına devredilmezse kendiliğinden sona erebilir.
Kasko, isteğe bağlı bir sigorta olduğu için araç satıldığında poliçe otomatik olarak alıcıya geçmez; sigorta ettirenin sigortalanabilir menfaati sona erdiğinden sözleşmenin akıbeti taraflarca belirlenir. Poliçenin devri de iptali de sigorta şirketine iletilecek bir talep ve düzenlenecek zeyilname ile gerçekleşir.
| Poliçe türü | Satış sonrası varsayılan durum | Kimin işlem yapması gerekir |
|---|---|---|
| Zorunlu trafik sigortası | Yeni işleten lehine sınırlı süre devam eder, devredilmezse sona erebilir | Öncelikle alıcı; satıcı da durumu takip etmeli |
| Kasko | Otomatik geçmez; devir ya da iptal talebine kadar satıcı adına durur | Satıcı (iptal veya devir talebi) |
| İhtiyari mali sorumluluk, ferdi kaza gibi ek teminatlar | Bağlı olduğu poliçenin akıbetini izler | Poliçeyi düzenleten taraf |
| Hasarsızlık kademesi | Araca değil, kişiye bağlıdır | Satıcı, kendi adına korur |
Satıcı için adım adım işlem sırası
- Noter satışını tamamlayın ve belgeyi saklayın. Devir tarihi, bundan sonraki tüm sigorta işlemlerinin dayanağıdır. Noter satış belgesinin bir örneği olmadan şirketler devir ya da iptal talebini işleme almaz.
- Poliçelerin durumunu çıkarın. Trafik sigortasının ve varsa kaskonun vade bitiş tarihini, teminat kapsamını ve poliçe numarasını not edin. Poliçelerinizi e-Devlet ve SBM üzerinden poliçe sorgulama adımlarıyla tek listede görebilirsiniz.
- Devir mi iptal mi olacağına karar verin. Alıcı mevcut poliçeyi devralmak istiyorsa devir, istemiyorsa iptal yolunu seçin. Kararı satış anında konuşmak iki tarafın da vakit kaybetmesini önler.
- Talebi acentenize ya da sigorta şirketine yazılı olarak iletin. Talep, geriye dönük değil işlemin yapıldığı tarih üzerinden değerlendirilir; gecikmiş bir iptal talebi iade hesabını doğrudan etkiler.
- İade hesabını poliçe özel şartlarından teyit edin. Kasko iptalinde kullanılmayan süreye karşılık gelen prim iadesi, poliçede hasar ödemesi olup olmadığına ve şirket uygulamasına göre hesaplanır. İadenin nasıl hesaplandığını poliçe iptali ve prim iadesi yazısında ayrıntılı ele alıyoruz.
- Hasarsızlık kademenizi kendi adınıza koruyun. Yeni araç alacaksanız bunu iptal talebi sırasında belirtin; kaydın taşınabilmesi için işlem doğru kişi bilgisiyle yapılmalıdır.
Alıcı için adım adım işlem sırası
- Araç üzerindeki mevcut poliçeyi sorgulayın. Trafik sigortasının yürürlükte olup olmadığını bilmek, aracı noterden çıkar çıkmaz kullanabilmenizin ön şartıdır.
- Ruhsat bilgileriyle poliçe bilgilerini karşılaştırın. Plaka, şasi numarası, model yılı ve kullanım tarzı satırları birebir uyuşmalıdır; uyuşmazlık hasar anında teminat tartışmasına dönüşür.
- Kendi adınıza poliçe düzenletin. Zorunlu trafik sigortasını kendi adınıza yaptırmak, devralınan poliçenin süresi dolmadan tamamlanması gereken bir işlemdir.
- Teminat ihtiyacınızı yeniden belirleyin. Aracı nasıl ve nerede kullanacağınız, kasko teminatlarının kapsamını doğrudan değiştirir. Kasko ile zorunlu trafik sigortasının neyi karşıladığını ayırt etmek için kasko ve trafik sigortası farkı yazısına bakabilirsiniz.
- Plaka değişikliği olursa poliçeyi güncelletin. Aracın plakası değiştiğinde poliçedeki plaka bilgisinin zeyilname ile düzeltilmesi gerekir; eski plakayla duran poliçe, hasar dosyasında sorun çıkarır.
Devretmek mi, iptal edip yeni poliçe yaptırmak mı
| Ölçüt | Poliçeyi devretmek | İptal edip yeni poliçe yaptırmak |
|---|---|---|
| Poliçe kimin adına düzenlenir | Zeyilname ile alıcı adına devam eder | Alıcı adına sıfırdan düzenlenir |
| Hasarsızlık kademesine etkisi | Devralan kişinin kendi kademesi doğrudan yansımaz | Alıcının kendi kademesi baştan uygulanabilir |
| Teminatların uyumu | Satıcının ihtiyacına göre kurulmuş teminatlar aynen taşınır | Teminatlar alıcının kullanım biçimine göre yeniden seçilir |
| İşlem yükü | Tek zeyilname, iki tarafın da onayı gerekir | İki ayrı işlem: satıcıda iptal, alıcıda yeni poliçe |
| Ne zaman mantıklı | Vadeye az kalmışsa ve teminatlar alıcıya da uyuyorsa | Teminat ihtiyacı farklıysa ya da vade uzunsa |
Devir, mevcut sözleşmenin sürdürülmesidir; iptal ise sözleşmenin sonlandırılıp yerine yenisinin kurulmasıdır. Uygulamada kaskoda çoğunlukla iptal, zorunlu trafik sigortasında devir tercih edilir.
Hasarsızlık kademesi kime aittir
Hasarsızlık kademesi, araca değil sigortalı kişiye bağlı bir kayıttır. Araç satıldığında kademe alıcıya geçmez; satıcının sicilinde kalır ve yeni alacağı araçta kullanılabilir. Kademenin başka bir araca taşınması, aynı kişi adına ve benzer kullanım tarzındaki bir araçta, yürürlükteki mevzuata ve ilgili sigorta şirketinin uygulamasına göre mümkün olur.
Kademe kaydı Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) veri tabanı üzerinden takip edilir. Satış sonrasında kaydın doğru kişiye bağlı kalması, ileride yaptıracağınız poliçelerde belirleyici olur.
İkinci el araç alırken sigorta kontrol listesi
- Aracın hasar kaydı sorgusunu satın almadan önce yapın.
- Ağır hasar kaydı olup olmadığını ayrıca kontrol edin; bu kayıt kasko teminatını doğrudan etkiler.
- Poliçe geçmişine bakın: aracın kesintisiz sigortalı olup olmadığı fikir verir.
- Yürürlükteki zorunlu trafik sigortasının bitiş tarihini teyit edin.
- Ruhsattaki plaka, şasi ve motor numarasının poliçedekiyle aynı olduğunu doğrulayın.
- Kullanım tarzı satırını okuyun; ticari ve hususi ayrımı primi ve teminatı değiştirir.
- Araç üzerinde devam eden bir hasar dosyası olup olmadığını satıcıya sorun.
- Değişiklik yapılmış donanım varsa (LPG dönüşümü, çeki demiri gibi) ruhsata işlenip işlenmediğine bakın.
Sık yapılan hatalar
Satıştan sonra poliçeyi unutmak. Kasko satıcı adına açık kaldığında hem gereksiz bir sözleşme sürer hem de iade hakkı zamanla erir.
Devir yerine hiçbir şey yapmamak. Alıcı, devralınan trafik sigortasının süresiz devam ettiğini varsayarsa aracı teminatsız kullanma riskiyle karşılaşır.
Kaskoyu iptal ettirmeden yeni araca poliçe açtırmak. İki poliçenin aynı anda açık kalması, hasarsızlık kademesinin hangi poliçede işleneceğinde karışıklık yaratır.
Plaka değiştiğinde poliçeyi güncellememek. Poliçedeki plaka ile trafikteki plaka farklıysa hasar dosyasında ek belge istenir, süreç uzar.
Kendi poliçenize birlikte bakalım
Poliçenizi birlikte okuyalım: teminat, limit, muafiyet ve istisnaları sadeleştirip nerede eksik kaldığınızı gösterelim. Kararı siz verin.
Sıkça sorulan sorular
Araç sattım, kasko iadesi alabilir miyim?
Evet, kasko poliçenizi iptal ettirdiğinizde kullanılmayan süreye karşılık gelen prim iadesi talep edebilirsiniz. İade tutarı poliçe özel şartlarına, poliçe döneminde hasar ödemesi yapılıp yapılmadığına ve şirket uygulamasına göre hesaplanır. Talebinizi noter satış belgesiyle birlikte iletmeniz gerekir.
Zorunlu trafik sigortasının devri zorunlu mu?
Araç el değiştirdiğinde zorunlu mali sorumluluk sigortası yükümlülüğü yeni işletene geçer. Mevcut poliçe yeni malik lehine bir süre devam eder, ancak mevzuatta öngörülen süre içinde devir yapılmazsa sona erebilir. En güvenli yol, alıcının kendi adına poliçe düzenletmesidir.
Plaka değişirse poliçe geçersiz mi olur?
Poliçe kendiliğinden geçersiz olmaz, ancak güncellenmesi gerekir. Plaka değişikliği sigorta şirketine bildirilir ve poliçe bilgileri zeyilname ile düzeltilir. Güncellenmemiş plaka bilgisi hasar anında ek belge talebine ve sürecin uzamasına yol açar.
Poliçesiz araç trafiğe çıkabilir mi?
Hayır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan araçların trafiğe çıkması yasaktır. Sigortasız kullanımda idari yaptırım uygulanır ve kaza halinde üçüncü kişilere verilen zarar doğrudan araç işletenine yönelir.
Hasarsızlık kademem yeni aldığım araca geçer mi?
Hasarsızlık kademesi kişiye bağlı olduğu için sattığınız araçta kalmaz. Aynı kişi adına, benzer kullanım tarzındaki yeni araçta kademenizin taşınması yürürlükteki mevzuata ve sigorta şirketinin uygulamasına göre mümkündür. Yeni poliçe düzenletirken bu talebinizi baştan belirtin.
Alıcı satıcının kaskosunu devralabilir mi?
Devralabilir. Bunun için sigorta şirketine ortak talep iletilir ve poliçe zeyilname ile alıcı adına düzenlenir. Devir öncesinde teminatların alıcının kullanım biçimine uyup uymadığı kontrol edilmelidir; uymuyorsa iptal edip yeni poliçe yaptırmak daha doğru olur.
Satış sonrası hasar olursa kim sorumlu?
Sorumluluk, hasarın gerçekleştiği tarihte aracın işleteni olan kişiye aittir. Bu nedenle noter satış tarihi belirleyicidir. Satıcının satış belgesini saklaması ve poliçe işlemlerini vakit geçirmeden tamamlaması, sonradan doğabilecek tartışmaların önüne geçer.
Sonuç
Araç satışında sigorta devri, imzadan sonra gelen ve iki tarafı da ilgilendiren son adımdır. Satıcı poliçesini devreder ya da iptal ettirir, alıcı kendi adına yeni poliçe düzenletir; hasarsızlık kademesi kişide kalır. Venüs Sigorta olarak 1984'ten bu yana bu işlemleri müşterilerimiz adına takip ediyoruz. Poliçenizin durumunu birlikte gözden geçirmek için araç sigortaları sayfasından bize ulaşabilirsiniz.
İlgili sayfalar
Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (Erişim: 2026-08-21)
- Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) (Erişim: 2026-08-21)
- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) (Erişim: 2026-08-21)
İlgili yazılar
Venüs Sigorta Danışmanlık Ekibi
Bağımsız sigorta acentesiyiz. 1984'ten bu yana bireysel ve kurumsal müşterilerimiz için teminat karşılaştırması yapıyor, poliçe özel şartlarını okunur hale getiriyor ve hasar dosyalarını baştan sona takip ediyoruz. Bu yazıdaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; teminat kapsamı, limit ve istisnalar ürün ile şirkete göre değişir, yürürlükteki mevzuata tabidir.
